1 00:00:00,000 --> 00:00:02,000 ‫[این برنامه حاوی تصاویر خشونت‌آمیز ‫از جنگ می‌باشد،] 2 00:00:02,040 --> 00:00:03,760 ‫[که برای برخی مخاطبان ناراحت‌کننده است.] 3 00:00:03,760 --> 00:00:05,200 ‫[احتیاط به مخاطبان توصیه می‌شود.] 4 00:00:06,200 --> 00:00:08,720 ‫اول آوریل سال ١٩٣٣، 5 00:00:08,920 --> 00:00:11,160 ‫اولین کنش رسمی آدولف هیتلر... 6 00:00:11,680 --> 00:00:13,960 ‫برای آزار یهودیان آلمان، 7 00:00:14,480 --> 00:00:17,720 ‫تلاشی برای قطع کردن دست اون‌ها ‫از زندگی تجاری هست، 8 00:00:17,720 --> 00:00:18,960 ‫به وسیله بایکوت. 9 00:00:19,560 --> 00:00:21,760 ‫چیزی که دوازده سال بعد به دنبال داره... 10 00:00:22,200 --> 00:00:25,560 ‫ستمگری منظم و مداومیه... 11 00:00:25,640 --> 00:00:28,000 ‫که در تاریخ بشر بی‌سابقه است. 12 00:00:28,920 --> 00:00:31,280 ‫این ستم مرحله به مرحله رخ می‌ده. 13 00:00:32,320 --> 00:00:35,200 ‫وینستون چرچیل ‫وقتی قباحت این پلیدی رو درک کرد... 14 00:00:35,320 --> 00:00:39,440 ‫گفت که این «جنایت بدون اسم» هستش. 15 00:00:40,760 --> 00:00:43,480 ‫این بعدا به عنوان هولوکاست یاد شد. 16 00:00:45,520 --> 00:00:47,560 ‫تمام جنگ‌ها دنیا رو تغییر می‌دن. 17 00:00:47,640 --> 00:00:49,200 ‫ولی هیچ‌کدومشون اندازه... 18 00:00:49,200 --> 00:00:51,120 ‫جنگ جهانی دوم دنیا رو دگرگون نکردن. 19 00:00:51,880 --> 00:00:53,280 ‫ژاپن در حال پیشرویه. 20 00:00:53,320 --> 00:00:54,720 ‫آلمان در حال پیشرویه. 21 00:00:56,440 --> 00:00:59,000 ‫کابوسی که قرار بود رقم بزنن ‫به ذهن هیچ‌کس نمی‌رسید. 22 00:00:59,760 --> 00:01:02,200 ‫مخرب‌ترین جنگ تاریخ بشر بود. 23 00:01:02,920 --> 00:01:05,200 ‫ناگهان دنیا واژگون شد و... 24 00:01:05,280 --> 00:01:07,120 ‫زندگی همه جهنم شد. 25 00:01:09,320 --> 00:01:12,320 ‫غرب از سرعت پیشروی نیروها ‫حیرت کرده بود. 26 00:01:13,760 --> 00:01:16,640 ‫سه رهبر بزرگ مسئولیت ‫نیروهای متفقین رو داشتن. 27 00:01:16,840 --> 00:01:19,240 ‫که یعنی روزولت، چرچیل و استالین. 28 00:01:19,400 --> 00:01:24,320 ‫کسایی که با سوالات به شدت ‫پیچیده‌ای سر و کله می‌زدن. 29 00:01:24,440 --> 00:01:28,520 ‫بزرگ‌ترین عملایت نظامی تاریخ بود. 30 00:01:28,760 --> 00:01:30,320 ‫متفقین نه فقط به لحاظ نظامی... 31 00:01:30,360 --> 00:01:31,720 ‫باید گرد هم می‌اومدین، 32 00:01:31,760 --> 00:01:33,080 ‫بلکه در مقیاس صنعتی... 33 00:01:33,240 --> 00:01:35,320 ‫و جهانی باید یکی می‌شدن. 34 00:01:35,520 --> 00:01:38,040 ‫باید در هر شرایط آب و هوایی، ‫از قطب شمال گرفته، 35 00:01:38,280 --> 00:01:40,280 ‫تا جنگل‌های اقیانوس آرام، 36 00:01:40,640 --> 00:01:43,840 ‫یا بیابان‌های آفریقا ‫و عمق اقیانوس‌ها مبارزه می‌کردن. 37 00:01:47,000 --> 00:01:49,200 ‫ولی هیچ ضمانتی بر پیروزی نبود. 38 00:01:49,960 --> 00:01:52,480 ‫قرار بود حمام خون به پا بشه. 39 00:01:53,400 --> 00:01:55,320 ‫شاهد وحشتناک‌ترین روی انسان‌ها بودیم. 40 00:01:55,400 --> 00:01:57,040 ‫که چطور با بقیه انسان‌ها رفتار می‌کنن. 41 00:01:57,640 --> 00:01:59,480 ‫در عین حال ‫شکوهمندانه‌ترین روی انسان‌ها رو... 42 00:01:59,560 --> 00:02:01,840 ‫با کسایی که حاضر شدن ‫برای بقیه کشته بشن هم دیدیم. 43 00:02:01,920 --> 00:02:04,920 ‫جنگ جهانی دوم نزاعی بود ‫که فقط می‌تونست... 44 00:02:05,000 --> 00:02:08,360 ‫به نتیجه یک بازنده و یک برنده منجر بشه. 45 00:02:08,440 --> 00:02:12,240 ‫[نازی‌ها تسلیم شدن!] 46 00:02:21,560 --> 00:02:25,320 ‫[سلطه تاریکی] 47 00:02:30,960 --> 00:02:33,000 ‫[٣٠ ژوئیه] ‫[١٩٣٩] 48 00:02:33,920 --> 00:02:35,560 ‫[برلین] 49 00:02:37,680 --> 00:02:39,440 ‫در اوایل سال ١٩٣٩، 50 00:02:39,560 --> 00:02:41,480 ‫آلمان، اتریش رو تصرف کرده. 51 00:02:43,360 --> 00:02:45,080 ‫آدولف هیتلر، پیشوای نازی‌ها، 52 00:02:45,320 --> 00:02:48,600 ‫می‌خواد سرزمین‌های بیشتری ‫از اروپا رو هم تصرف کنه. 53 00:02:49,120 --> 00:02:50,920 ‫[امروز می‌خوام پیشگو باشم.] 54 00:02:51,480 --> 00:02:55,080 ‫روز سی‌ام ژوئیه، هیتلر به ‫رایشس‌تاگ آلمان می‌گه... 55 00:02:55,120 --> 00:02:58,880 ‫که اگر جنگ بشه، تقصیر اون نیست. 56 00:03:00,400 --> 00:03:02,520 ‫فقط یک مردم خاص مقصر خواهند بود، 57 00:03:04,280 --> 00:03:05,480 ‫یهودی‌ها. 58 00:03:06,880 --> 00:03:09,440 ‫اگر سرمایه‌گذارهای بین‌المللی یهودی... 59 00:03:09,600 --> 00:03:12,480 ‫داخل و خارج اروپا ‫موفق به کشیدن کشورها... 60 00:03:13,880 --> 00:03:16,400 ‫به یک جنگ جهانی دیگه بشن... 61 00:03:17,320 --> 00:03:20,880 ‫نتیجه‌اش پیروزی یهودی‌ها نخواهد بود، 62 00:03:21,160 --> 00:03:24,080 ‫بلکه نابودی کامل نژاد یهود ‫در اروپا است. 63 00:03:26,960 --> 00:03:28,040 ‫دو ماه بعد، 64 00:03:28,280 --> 00:03:30,840 ‫هیتلر کل چکسلواکی رو فتح می‌کنه. 65 00:03:34,080 --> 00:03:36,880 ‫اول ماه سپتامبر، ‫به لهستان حمله می‌کنه، 66 00:03:37,920 --> 00:03:39,720 ‫و جنگ جهانی دوم شروع می‌شه. 67 00:03:43,320 --> 00:03:45,040 ‫یکی از چیزهای ضروری... 68 00:03:45,080 --> 00:03:47,560 ‫برای درک تاریخچه جنگ جهانی دوم... 69 00:03:47,600 --> 00:03:49,280 ‫و تاریخچه هولوکاست برای ما... 70 00:03:49,280 --> 00:03:52,600 ‫اینه که همه این‌ها به نحو جدایی‌ناپذیری ‫به هم پیوند خوردن. 71 00:03:53,160 --> 00:03:55,520 ‫جزر و مد خود جنگ... 72 00:03:56,040 --> 00:03:59,120 ‫روی اجرای هولوکاست تاثیر می‌ذاره. 73 00:04:00,640 --> 00:04:03,000 ‫یهودستیزی در مرکز فلسفه هیتلر... 74 00:04:03,040 --> 00:04:05,600 ‫و حزب نازی قرار داره، 75 00:04:06,240 --> 00:04:07,840 ‫که به صراحت در کتابش مطرح شده، 76 00:04:07,880 --> 00:04:11,440 ‫در کتاب نبرد من. 77 00:04:13,160 --> 00:04:17,000 ‫نبرد من، مانیفست ‫و خودزندگی‌نامه... 78 00:04:17,080 --> 00:04:19,000 ‫هیتلر جوانه. 79 00:04:19,680 --> 00:04:21,640 ‫یه طرح خام از چیزی داره که... 80 00:04:21,720 --> 00:04:25,720 ‫هیتلر از دنیا می‌خواد باشه، ‫و مستندات بی‌پایانی... 81 00:04:25,800 --> 00:04:29,920 ‫از همه مردمی که ازشون کینه داره. 82 00:04:32,320 --> 00:04:36,320 ‫بزرگ‌ترین کینه هیتلر ‫برای یهودی‌های آلمانه. 83 00:04:38,240 --> 00:04:40,800 ‫اون‌ها رو با استعاره‌های پست توصیف می‌کنه، 84 00:04:41,320 --> 00:04:43,840 ‫همون استعاره‌های جاافتاده ضدیهود. 85 00:04:43,840 --> 00:04:45,480 ‫[خون‌آشام] ‫[انگل مردم] 86 00:04:45,520 --> 00:04:47,960 ‫به تصویر می‌کشه که اون‌ها ‫از مردم آلمان سوءاستفاده می‌کنن... 87 00:04:47,960 --> 00:04:49,640 ‫و بهشون دغل می‌زنن. 88 00:04:49,680 --> 00:04:51,440 ‫[یک کرم درون یک جسد در حال فاسد شدن] 89 00:04:51,520 --> 00:04:52,800 ‫برای درک هیتلر، 90 00:04:52,840 --> 00:04:55,920 ‫آدم باید اهمیت نژاد رو درک کنه... 91 00:04:56,040 --> 00:04:58,760 ‫که همه اعمالش بهش تاکید دارن. 92 00:05:00,360 --> 00:05:03,760 ‫اون باور داره که کل نوع بشر... 93 00:05:04,240 --> 00:05:06,720 ‫اینطوری دسته‌بندی می‌شه. 94 00:05:07,000 --> 00:05:10,040 ‫نژاد آریایی در صدر این دسته‌بندیه. 95 00:05:10,080 --> 00:05:11,960 ‫یهودی‌ها آخرش هستن. 96 00:05:12,960 --> 00:05:14,640 ‫هیتلر بدجور درگیر یهودی‌ها است. 97 00:05:15,640 --> 00:05:19,200 ‫درگیر اینه که یهودی‌ها ‫یک دشمن داخلی هستن، 98 00:05:19,280 --> 00:05:23,880 ‫از نظر نژادی ناخالص هستن، ‫آلمانی نیستن. 99 00:05:26,560 --> 00:05:30,600 ‫و باور داره که آلمان سرنوشت ‫خودش رو محقق می‌کنه... 100 00:05:30,680 --> 00:05:32,600 ‫وقتی از شر یهودی‌ها خلاص بشه. 101 00:05:34,680 --> 00:05:38,240 ‫سال ١٩٣٤، هیتلر خودش رو ‫به عنوان پیشوا منصوب می‌کنه، 102 00:05:38,600 --> 00:05:40,240 ‫رهبر آلمان. 103 00:05:41,200 --> 00:05:44,440 ‫و به سرعت نفرتش از یهودی‌ها ‫رو وارد قانون کشور می‌کنه. 104 00:05:47,360 --> 00:05:49,160 ‫[سپتامبر] ‫[١٩٣٥] 105 00:05:49,880 --> 00:05:50,920 ‫[نورنبرگ] 106 00:05:50,960 --> 00:05:54,720 ‫پاییز سال ١٩٣٥، ‫در یک گردهمایی نازی در نورنبرگ، 107 00:05:55,440 --> 00:05:57,120 ‫نماینده هیتلر، ‫هرمان گورینگ، 108 00:05:57,160 --> 00:05:59,760 ‫از مجموعه اقدامات قانونی فراگیری ‫رونمایی کرد... 109 00:06:00,120 --> 00:06:02,880 ‫که جمعیت یهودی کشور رو هدف می‌گرفتن. 110 00:06:03,440 --> 00:06:08,080 ‫[ازدواج بین یهودی‌ها و شهروندان آلمان...] 111 00:06:08,360 --> 00:06:10,680 ‫[یا خویشاوندان خونی آن‌ها...] 112 00:06:10,720 --> 00:06:12,480 ‫[ممنوع است.] 113 00:06:17,760 --> 00:06:21,200 ‫این قوانین ازدواج بین یهودی‌ها... 114 00:06:21,280 --> 00:06:23,720 ‫و غیریهودی‌ها رو ممنوع کردن... 115 00:06:24,240 --> 00:06:27,080 ‫و یهودیان آلمان رو از شهروندی سلب کردن. 116 00:06:29,760 --> 00:06:32,760 ‫برای یهودی‌هایی که آلمان زندگی می‌کردن، ‫قوانین نورنبرگ... 117 00:06:32,800 --> 00:06:34,520 ‫نقطه عطف بزرگیه. 118 00:06:36,160 --> 00:06:39,400 ‫مهم نیست که مذهبی باشی یا نه. 119 00:06:40,080 --> 00:06:42,080 ‫هویت الان خونیه. 120 00:06:43,120 --> 00:06:45,320 ‫بذر این رو می‌کاشه ‫که بگن یهودی‌ها... 121 00:06:45,360 --> 00:06:49,120 ‫یه نژاد دیگه هستن ‫که دارن آلمان رو آلوده می‌کنن. 122 00:06:51,320 --> 00:06:53,520 ‫نازی‌ها قصد دارن ‫زندگی رو انقدر برای... 123 00:06:53,560 --> 00:06:55,360 ‫یهودی‌های آلمانی و اتریشی سخت کنن... 124 00:06:55,760 --> 00:06:57,480 ‫که خودشون بخوان مهاجرت کنن. 125 00:06:58,360 --> 00:07:01,880 ‫نزدیک به نصف جمعیت ٥٠٠ هزاری ‫یهودهای آلمان... 126 00:07:02,360 --> 00:07:03,680 ‫به ناچار تبعید می‌شن. 127 00:07:06,400 --> 00:07:08,400 ‫[٩ نوامبر] ‫[١٩٣٨] 128 00:07:08,440 --> 00:07:10,560 ‫در نوامبر ١٩٣٨، ‫نازی‌ها موج وحشیانه‌ای... 129 00:07:10,640 --> 00:07:15,200 ‫از نابودی و خشونت رو در سراسر ‫آلمان پیاده کردن. 130 00:07:16,600 --> 00:07:19,120 ‫کسب‌وکارهای یهودی غارت شدن ‫و آتیش زده شدن، 131 00:07:21,600 --> 00:07:23,240 ‫کنیسه‌ها با خاکستر یکسان شدن، 132 00:07:24,240 --> 00:07:25,720 ‫و خونه‌ها نابود شدن. 133 00:07:27,840 --> 00:07:29,360 ‫یهودی‌ها آزار دیده و کشته شدن. 134 00:07:31,520 --> 00:07:34,840 ‫در آلمانی به این رویداد، شب بلورین می‌گن، 135 00:07:35,480 --> 00:07:37,640 ‫شب شیشه‌های شکسته. 136 00:07:39,160 --> 00:07:43,400 ‫پنجره‌های مغازه یهودی‌ها خرد شدن. 137 00:07:49,720 --> 00:07:52,800 ‫یورش‌هایی به خونه‌هاشون هم می‌کنن. 138 00:07:52,920 --> 00:07:54,120 ‫درها رو با لگد باز می‌کنن. 139 00:07:54,160 --> 00:07:55,840 ‫آدم‌ها رو می‌کشن بیرون. 140 00:07:55,920 --> 00:08:00,400 ‫کتکشون می‌زنن تا یهودی‌ها ‫رو به وحشت بندازن. 141 00:08:02,920 --> 00:08:06,000 ‫به پلیس یا ارتش دستور داده شده بود... 142 00:08:06,080 --> 00:08:08,880 ‫که وقتی شب بلورین ‫مرتکب این خشونت‌ها می‌شن... 143 00:08:08,960 --> 00:08:10,840 ‫یونیفرم‌هاشون رو نپوشن، 144 00:08:11,120 --> 00:08:13,280 ‫تا بیشتر از چیزی که در واقعیت بود... 145 00:08:13,360 --> 00:08:14,720 ‫خودجوش جلوه کنه. 146 00:08:15,520 --> 00:08:18,080 ‫اما یه حمله تروریستی به یهودی‌ها... 147 00:08:18,080 --> 00:08:19,640 ‫با هماهنگی دولته. 148 00:08:25,120 --> 00:08:27,200 ‫صبح فردای شب بلورین، 149 00:08:27,480 --> 00:08:30,400 ‫نازی‌ها ٣٠ هزار مرد یهودی رو دستگیر می‌کنن، 150 00:08:30,440 --> 00:08:32,720 ‫و اون‌ها رو به اردوگاه کار اجباری می‌فرستن. 151 00:08:35,240 --> 00:08:37,200 ‫به نظرم شب بلورین یه نقطه عطفه، 152 00:08:37,280 --> 00:08:40,000 ‫چون به دولت نازی نشون داد... 153 00:08:40,080 --> 00:08:42,680 ‫که شهروند آلمانی معمولی حاضره... 154 00:08:42,760 --> 00:08:44,360 ‫که با این خشونت هم‌سو بشه. 155 00:08:45,520 --> 00:08:48,480 ‫اواخر دهه ٣٠، ‫یهودی‌هایی که آلمان و اتریش زندگی می‌کنن... 156 00:08:48,560 --> 00:08:52,480 ‫با ایذا و اذیت ‫و تهدید مواجه هستن. 157 00:08:53,360 --> 00:08:56,520 ‫خطرهای بدتری هم رو به ظهور هستن. 158 00:08:59,880 --> 00:09:01,600 ‫[١ سپتامبر] ‫[١٩٣٩] 159 00:09:02,720 --> 00:09:04,480 ‫[لهستان] 160 00:09:11,360 --> 00:09:15,120 ‫در اوایل سپتامبر ١٩٣٩، ‫نیروهای آلمان به لهستان حمله می‌کنن. 161 00:09:25,720 --> 00:09:28,080 ‫تنها در عرض چند هفته، ‫لهستان سقوط می‌کنه. 162 00:09:30,400 --> 00:09:32,480 ‫سه میلیون یهودی لهستان... 163 00:09:32,560 --> 00:09:34,960 ‫حالا تحت کنترل هیتلر و نازی‌ها هستن. 164 00:09:37,920 --> 00:09:39,720 ‫وقتی نازی‌ها وارد لهستان می‌شن، 165 00:09:39,800 --> 00:09:41,800 ‫استراتژی منسجمی ندارن... 166 00:09:41,880 --> 00:09:43,760 ‫که با یهودی‌ها چیکار کنن. 167 00:09:44,120 --> 00:09:47,480 ‫پس به عجله دست به فی‌البداهه می‌زنن. 168 00:09:47,560 --> 00:09:49,280 ‫و یکی از چیزهایی که از این فی‌البداهه... 169 00:09:49,360 --> 00:09:51,320 ‫به وجود اومد، این ایده بود که... 170 00:09:51,400 --> 00:09:52,960 ‫گِتو بسازن. 171 00:09:54,840 --> 00:09:57,520 ‫همون روزهای اول اشغال آلمانی‌ها، 172 00:09:57,600 --> 00:10:00,320 ‫بسیاری از یهودی‌های لهستان ‫مجبور می‌شن به گِتو نقل مکان کنن. 173 00:10:02,760 --> 00:10:04,960 ‫به یهودی‌ها دستور داده می‌شه ‫که بازوبند بپوشن... 174 00:10:05,040 --> 00:10:07,800 ‫و ورود و خروج اون‌ها محدود می‌شه. 175 00:10:09,880 --> 00:10:11,440 ‫در ورشو این تصمیم گرفته می‌شه... 176 00:10:11,520 --> 00:10:13,240 ‫که یه گتو بسته به وجود بیاد. 177 00:10:14,880 --> 00:10:17,600 ‫نگهبان‌ها و لهستانی‌ها ‫از دروازه‌ها رد می‌شن، 178 00:10:17,680 --> 00:10:19,320 ‫ولی خود یهودی‌ها نه. 179 00:10:19,400 --> 00:10:21,040 ‫اون‌ها داخل گتو حبس هستن. 180 00:10:21,560 --> 00:10:24,800 ‫و یه دیوار می‌سازن ‫که رفت و آمد یهودی‌ها محدود بشه. 181 00:10:26,080 --> 00:10:29,480 ‫این یه نشان واضح ‫از تفکیک نژادی... 182 00:10:29,560 --> 00:10:30,760 ‫در شهر ورشو هستش. 183 00:10:32,520 --> 00:10:35,040 ‫بیش از صد هزار یهودی ‫که جاهای دیگه ورشو زندگی می‌کردن... 184 00:10:35,080 --> 00:10:36,880 ‫باید به این ناحیه منتقل می‌شدن. 185 00:10:37,200 --> 00:10:40,280 ‫تقریبا ١.٣ مایل مربع بود، ‫پس کوچیک بود. 186 00:10:42,240 --> 00:10:44,480 ‫شرایط گتوها در واقع... 187 00:10:44,480 --> 00:10:47,600 ‫بستر ایده‌آل برای بیماری رو به وجود میاره. 188 00:10:48,120 --> 00:10:51,920 ‫این حقیقت هم تشدیدش می‌کنه ‫که دسترسی به آب تمیز محدوده... 189 00:10:52,000 --> 00:10:54,640 ‫و سیستم فاضلاب نامناسبه، 190 00:10:54,720 --> 00:10:57,320 ‫مخصوصا برای این اندازه جمعیت. 191 00:11:01,040 --> 00:11:03,600 ‫مندل یاکوبویچ چهارده سالشه... 192 00:11:03,680 --> 00:11:06,800 ‫وقتی خانواده‌اش به یه گتو ‫در اوستروویتس فرستاده می‌شن، 193 00:11:06,880 --> 00:11:08,440 ‫جنوب‌شرقی لهستان. 194 00:11:12,520 --> 00:11:13,960 ‫بعدا می‌نویسه: 195 00:11:15,360 --> 00:11:17,120 ‫«یادم است پسر بچه که بودم... 196 00:11:17,200 --> 00:11:19,680 ‫در خیابان‌های گتو قدم می‌زدم... 197 00:11:20,480 --> 00:11:23,480 ‫و آدم‌ها را می‌دیدم که می‌مردن، ‫که فریاد می‌زدن.» 198 00:11:25,280 --> 00:11:28,400 ‫«هیچ غذایی نبود، ‫مخصوصا برای کسانی که... 199 00:11:28,480 --> 00:11:29,720 ‫هیچ پولی نداشتن.» 200 00:11:36,520 --> 00:11:39,240 ‫یهودی‌ها برای بقا در گتوها می‌جنگن... 201 00:11:40,840 --> 00:11:43,280 ‫و حتی به دنبال فرصت‌هایی برای ‫مقاومت هستن. 202 00:11:45,960 --> 00:11:48,960 ‫قاچاقچی داشتن ‫که به گتو غذا وارد می‌کردن... 203 00:11:49,000 --> 00:11:51,280 ‫و گاهی هم آدم‌ها رو ازش بیرون می‌بردن. 204 00:11:51,520 --> 00:11:54,040 ‫برای کار اجباری، ‫گاهی کارشون رو کند انجام می‌دادن... 205 00:11:54,120 --> 00:11:57,160 ‫یا یه کاری می‌کردن ‫چیزی که بهشون گفتن درست کنن... 206 00:11:57,440 --> 00:12:00,160 ‫تا به دست نازی‌ها برسه از کار افتاده باشه. 207 00:12:01,160 --> 00:12:03,400 ‫خیلی کارها داشتن می‌کردن... 208 00:12:03,440 --> 00:12:05,520 ‫که تا جای ممکن مقاومت کنن. 209 00:12:07,720 --> 00:12:09,520 ‫برای سال اول جنگ، 210 00:12:09,560 --> 00:12:12,160 ‫زندگی در گتو ‫واقعیت بی‌رحم زندگی... 211 00:12:12,160 --> 00:12:13,680 ‫یهودی‌های لهستانه. 212 00:12:16,680 --> 00:12:19,240 ‫اما هیتلر در حال برنامه‌ریزی ‫یک کمپین جدیده، 213 00:12:19,600 --> 00:12:22,920 ‫و میلیون‌ها انسان قراره ‫در وحشت فرو برن. 214 00:12:33,760 --> 00:12:36,160 ‫[بهار] ‫[١٩٤١] 215 00:12:36,840 --> 00:12:38,680 ‫[برلین] 216 00:12:39,240 --> 00:12:41,040 ‫اواسط سال ١٩٤١، 217 00:12:41,280 --> 00:12:43,920 ‫بیشتر اروپای غربی تحت کنترل آلمانه. 218 00:12:49,560 --> 00:12:52,560 ‫اما هدف واقعی هیتلر ‫ساختن لبنس‌راوم هستش، 219 00:12:52,640 --> 00:12:55,520 ‫فضای حیاتی، برای مردم آلمان، 220 00:12:57,680 --> 00:12:59,640 ‫که در شرق پیدا می‌شه. 221 00:13:00,600 --> 00:13:02,320 ‫هیتلر حالا متوجه شده... 222 00:13:02,400 --> 00:13:06,320 ‫که این لحظه ایده‌آلش ‫برای شروع برنامه‌ریزی مخفی... 223 00:13:06,840 --> 00:13:08,640 ‫هجوم به روسیه است، 224 00:13:09,080 --> 00:13:12,400 ‫نقطه اوج کل کارهای زندگی‌اش، 225 00:13:13,040 --> 00:13:15,560 ‫نابودی کل جماهیر شوروی، 226 00:13:16,160 --> 00:13:17,400 ‫عملیات بارباروسا. 227 00:13:21,440 --> 00:13:24,600 ‫برای عملیات بارباروسا، ‫هیتلر و ژنرال‌های اون... 228 00:13:24,680 --> 00:13:27,080 ‫سه گروه ارتش... 229 00:13:27,160 --> 00:13:28,800 ‫و سه میلیون سرباز، 230 00:13:31,400 --> 00:13:33,760 ‫با پشتیبانی هزاران تانک و هواپیما رو... 231 00:13:33,840 --> 00:13:36,240 ‫به جبهه‌ای وسیع اعزام می‌کنن. 232 00:13:40,160 --> 00:13:44,560 ‫آماده‌سازی‌های آلمان ‫برای بارباروسا در مقیاسی هستن، 233 00:13:44,640 --> 00:13:46,760 ‫که تقریبا غیرقابل تصوره. 234 00:13:48,440 --> 00:13:50,240 ‫این قراره که بزرگ‌ترین هجوم... 235 00:13:50,320 --> 00:13:53,360 ‫در کل تاریخ بشر باشه، ‫و هنوز هم هست. 236 00:13:57,360 --> 00:14:00,200 ‫هیتلر یک ماموریت دیگه به نقشه اضافه می‌کنه. 237 00:14:01,200 --> 00:14:03,640 ‫یک دستور صادر می‌کنه ‫که در هجوم... 238 00:14:03,640 --> 00:14:05,800 ‫قرار به انجام برخی وظایف خاص هست. 239 00:14:05,800 --> 00:14:07,240 ‫[وظایف خاص] 240 00:14:07,800 --> 00:14:10,160 ‫مسئول این وظایف، ‫هاینریش هیملره، 241 00:14:10,600 --> 00:14:12,360 ‫فرمانده نیروهای اس‌اس. 242 00:14:13,840 --> 00:14:15,760 ‫اگه بخوای بدونی هیتلر به چی فکر می‌کنه، 243 00:14:15,920 --> 00:14:17,920 ‫نگاه کن ببین هیملر داره چیکار می‌کنه، 244 00:14:18,080 --> 00:14:21,880 ‫چون هیملر در این دوره از جنگ، ‫به طور مداوم... 245 00:14:21,960 --> 00:14:23,800 ‫با هیتلر ملاقات می‌کرد و باهاش صحبت می‌کرد. 246 00:14:24,880 --> 00:14:28,840 ‫هیملر از سال ١٩٢٣ عضو حزب نازی بوده. 247 00:14:31,120 --> 00:14:32,920 ‫به نظر میاد که هانریش هیملر... 248 00:14:32,960 --> 00:14:34,920 ‫یه آدم کاملا معمولیه. 249 00:14:35,360 --> 00:14:38,520 ‫در خانواده خوبی متولد شده بود، ‫جاهای خوبی تحصیل کرده بود. 250 00:14:38,840 --> 00:14:41,600 ‫وارد شغل‌های متنوعی می‌شه. 251 00:14:41,680 --> 00:14:45,080 ‫مرغدار می‌شه، ‫یه مدت کود می‌فروشه، 252 00:14:45,600 --> 00:14:48,040 ‫و مثل خیلی از مردهای جوان نسلش... 253 00:14:48,080 --> 00:14:49,480 ‫شیفته هیتلر می‌شه. 254 00:14:55,160 --> 00:14:58,240 ‫جوخه‌های مرگ هیملر، ‫آینزاتس‌گروپن، 255 00:14:58,840 --> 00:15:00,720 ‫به دنبال ارتش پیشرو آلمان... 256 00:15:00,800 --> 00:15:02,720 ‫وارد شوروی می‌شن. 257 00:15:03,680 --> 00:15:06,720 ‫دستور دارن که وارد جوامع اشغال شده بشن... 258 00:15:06,760 --> 00:15:09,560 ‫و هر کسی برای عملیات ‫تهدید محسوب می‌شه رو بکشن. 259 00:15:11,840 --> 00:15:13,920 ‫در کمپین بارباروسا، ‫جوخه‌های آینزاتس‌گروپن... 260 00:15:13,960 --> 00:15:16,200 ‫به دنبال نیروهای ورماخت می‌رن، ‫و وظیفه‌شون... 261 00:15:16,240 --> 00:15:19,560 ‫فرونشانی بلند مدت جامعه شورویه. 262 00:15:20,000 --> 00:15:21,640 ‫اون‌ها بیشتر از همه... 263 00:15:21,680 --> 00:15:23,760 ‫از نظر خودشون، دو جنبه کلیدی... 264 00:15:23,760 --> 00:15:25,400 ‫از سازمان اجتماعی شوروی رو هدف می‌گیرن، 265 00:15:25,440 --> 00:15:28,440 ‫کمیسرها یا همون رهبرهای سیاسی کمونیست، 266 00:15:29,400 --> 00:15:31,640 ‫و یهودی‌ها رو هم به خصوص هدف قرار می‌دن. 267 00:15:33,760 --> 00:15:36,280 ‫جنگ حالا داره به یه سطح جدید... 268 00:15:36,320 --> 00:15:40,360 ‫از پیکار عقیدتی و نژادی جهش داده می‌شه. 269 00:15:40,680 --> 00:15:42,560 ‫نابودی گروه خاصی از مردم... 270 00:15:42,840 --> 00:15:46,360 ‫تشویق و تصویب می‌شد، ‫و فرمان داده می‌شد. 271 00:15:46,880 --> 00:15:49,200 ‫این گام تاریکیه. 272 00:15:49,640 --> 00:15:51,680 ‫دنیا با شروع این عملیات... 273 00:15:52,080 --> 00:15:54,560 ‫به طور محسوسی داره تاریک‌تر می‌شه. 274 00:15:57,520 --> 00:15:59,320 ‫[ژوئن] ‫[١٩٤١] 275 00:16:00,120 --> 00:16:01,280 ‫[جماهیر شوروی] 276 00:16:01,320 --> 00:16:03,680 ‫در ژوئن ١٩٤١، ‫ورماخت خط دفاع شوروی رو... 277 00:16:03,760 --> 00:16:06,600 ‫در هم می‌شکنه ‫و در سراسر جبهه... 278 00:16:06,600 --> 00:16:07,880 ‫پیشروی می‌کنه. 279 00:16:10,240 --> 00:16:13,680 ‫بیش از پنج میلیون یهودی ‫در اتحاد جماهیر شوروی زندگی می‌کنن. 280 00:16:15,640 --> 00:16:17,640 ‫جوامع یهودی در شوروی... 281 00:16:17,680 --> 00:16:20,040 ‫تفاوت‌های بسیاری با جوامع یهودی دیگه... 282 00:16:20,120 --> 00:16:22,480 ‫در اروپای شرقی، مثل لهستان ‫و رومانی، داشتن. 283 00:16:22,600 --> 00:16:25,640 ‫معمولا جوامع یهودی‌های ارتدکس... 284 00:16:25,760 --> 00:16:28,640 ‫با حلقه زلف و کلاه‌های سیاه نبودن. 285 00:16:28,680 --> 00:16:31,520 ‫یهودی‌ها در جماهیر شوروی... 286 00:16:31,560 --> 00:16:33,640 ‫با عموم مردم ادغام شده بودن. 287 00:16:36,200 --> 00:16:37,840 ‫به دنبال ارتش آلمان، 288 00:16:38,240 --> 00:16:41,440 ‫آینزاتس‌گروپن ماموریت ویژه خودشون ‫رو شروع می‌کنن. 289 00:16:42,680 --> 00:16:45,880 ‫نیروهای آینزاتس‌گروپن زیاد نمی‌دونستن ‫که کی‌ها یهودی هستن، 290 00:16:45,960 --> 00:16:48,200 ‫پس افراد محلی داوطلب می‌شدن ‫یا دستگیر می‌شدن... 291 00:16:48,280 --> 00:16:51,320 ‫تا دقیقا اطلاعاتی که می‌خواستن ‫رو بهشون بدن. 292 00:16:54,480 --> 00:16:56,600 ‫گروه‌هایی از مردم اروپای شرقی هستن... 293 00:16:57,080 --> 00:16:59,440 ‫که از قبل خیلی ضدیهود بودن... 294 00:17:00,240 --> 00:17:04,280 ‫و حاضر بودن به عنوان ‫نیروی کمکی داوطلب بشن... 295 00:17:04,680 --> 00:17:06,760 ‫و به این یگان‌ها کمک کنن. 296 00:17:08,160 --> 00:17:10,040 ‫گروه‌های آینزاتس‌گروپن معمولا... 297 00:17:10,040 --> 00:17:11,400 ‫یهودی‌ها رو گردآوری می‌کردن، 298 00:17:11,480 --> 00:17:13,240 ‫بعد همه‌شون در یک مکان مرکزی ‫جمع می‌شدن، 299 00:17:13,280 --> 00:17:14,480 ‫که تحت نظارت بودن، 300 00:17:15,320 --> 00:17:18,480 ‫و به صورت گروهی به ‫یه مکان کشتار منتقل می‌شدن. 301 00:17:21,560 --> 00:17:23,680 ‫اون‌ها به یه مکان اعدام... 302 00:17:23,720 --> 00:17:25,360 ‫در حومه شهر برده می‌شدن. 303 00:17:25,560 --> 00:17:27,640 ‫معمولا مجبورشون می‌کردن تا... 304 00:17:27,840 --> 00:17:29,520 ‫برای جسد خودشون قبر بکنن. 305 00:17:31,200 --> 00:17:33,200 ‫بعد بهشون شلیک می‌شد ‫که داخل این قبرها بیفتن. 306 00:17:38,360 --> 00:17:40,600 ‫گاهی از مناطق جنگلی استفاده می‌کردن، 307 00:17:40,640 --> 00:17:44,040 ‫و گاهی این اعدام‌ها به طور قابل‌توجه‌ای ‫در ملا عام بودن. 308 00:17:56,200 --> 00:17:58,680 ‫یعنی مردهای بالغ ایستادن، 309 00:17:59,120 --> 00:18:01,640 ‫با تفنگ یه انسان دیگه رو هدف گرفتن ‫که ممکنه مرد باشه، 310 00:18:01,680 --> 00:18:04,800 ‫ممکنه زن باشه، ‫ممکنه بچه باشه، 311 00:18:05,400 --> 00:18:06,800 ‫و بهشون شلیک می‌کنن. 312 00:18:08,080 --> 00:18:12,480 ‫این داره در مقیاس عظیمی ‫در یک ناحیه عظیم صورت می‌گیره. 313 00:18:15,000 --> 00:18:17,760 ‫آینزاتس‌گروپن تقریبا نیم میلیون... 314 00:18:17,800 --> 00:18:20,400 ‫یهودی رو در اتحاد جماهیر شوروی کشتن، 315 00:18:20,600 --> 00:18:23,400 ‫فقط در شش ماه اول عملیات بارباروسا. 316 00:18:24,080 --> 00:18:26,200 ‫رابطه خیلی نزدیکی بین... 317 00:18:26,400 --> 00:18:28,960 ‫خود کمپین نظامی، ‫خود عملیات بارباروسا، 318 00:18:29,000 --> 00:18:30,680 ‫و هولوکاست وجود داره. 319 00:18:31,360 --> 00:18:33,360 ‫هولوکاست در واقع لحظه‌ای شروع می‌شه... 320 00:18:33,400 --> 00:18:35,320 ‫که اون‌ها از مرز شوروی رد می‌شن. 321 00:18:36,000 --> 00:18:38,600 ‫جنگ این اجازه رو داد که ‫با کل اتحاد جماهیر شوروی... 322 00:18:38,640 --> 00:18:41,440 ‫مثل کشتارگاه رفتار بشه. 323 00:18:41,880 --> 00:18:45,400 ‫یعنی از بین رفتن عرف رفتارهای متمدن، 324 00:18:45,440 --> 00:18:47,480 ‫از بین رفتن عرف جنگی، 325 00:18:47,840 --> 00:18:49,840 ‫از بین رفتن کامل خویشتن‌داری. 326 00:18:50,880 --> 00:18:52,600 ‫[ژوئیه] ‫[١٩٤١] 327 00:18:53,680 --> 00:18:55,240 ‫[برلین] 328 00:18:55,560 --> 00:18:56,960 ‫کشتار یهودی‌ها... 329 00:18:57,000 --> 00:18:59,720 ‫هر روز به برلین گزارش می‌شه. 330 00:19:00,200 --> 00:19:03,840 ‫نازی‌های بالامقام درباره مراحل بعدی ‫نقشه هیتلر صحبت می‌کنن. 331 00:19:05,480 --> 00:19:07,520 ‫معاون هیتلر، هرمان گورینگ، 332 00:19:07,960 --> 00:19:09,480 ‫نامه‌ای می‌نویسه به راینهارت هایدریش، 333 00:19:09,840 --> 00:19:13,040 ‫افسر اس‌اس سرپرست اجرای نقشه‌های نازی... 334 00:19:13,080 --> 00:19:15,240 ‫برای جمعیت یهودی. 335 00:19:16,960 --> 00:19:20,320 ‫راینهارت هایدریش یکی از افراد ‫کلیدی اس‌اس محسوب می‌شه. 336 00:19:20,520 --> 00:19:22,960 ‫و ظاهرش به طور مشخصی آریاییه. 337 00:19:24,240 --> 00:19:26,240 ‫چشم‌های سرد آبی داره، 338 00:19:26,320 --> 00:19:29,520 ‫و صورتش هیچ احساسی ‫از خودش نشون نمی‌ده. 339 00:19:31,040 --> 00:19:33,160 ‫در اواخر ماه ژوئیه سال ١٩٤١، 340 00:19:33,840 --> 00:19:37,080 ‫گورینگ یک اعلامیه رسمی به هایدریش می‌فرسته. 341 00:19:38,000 --> 00:19:41,520 ‫ازش می‌خواد فورا نقشه کلی خودش... 342 00:19:42,160 --> 00:19:45,480 ‫برای اجرای راه حل نهایی مسئله یهود رو... 343 00:19:45,520 --> 00:19:47,000 ‫ارائه کنه. 344 00:19:48,400 --> 00:19:52,240 ‫این در اصل صدور اجازه به هایدریش... 345 00:19:52,320 --> 00:19:55,840 ‫برای شروع آماده‌سازی‌های ‫راه حل نهایی... 346 00:19:55,920 --> 00:19:58,080 ‫مسئله یهود در اروپا است. 347 00:19:59,800 --> 00:20:01,440 ‫اون‌ها قراره به کشتار، یهودی‌ها رو... 348 00:20:01,880 --> 00:20:03,920 ‫صحنه روزگار حذف کنن. 349 00:20:12,400 --> 00:20:13,640 ‫[تابستان] ‫[١٩٤١] 350 00:20:15,520 --> 00:20:17,480 ‫[بلاروس] 351 00:20:18,560 --> 00:20:21,960 ‫با پیشروی ارتش آلمان ‫در اتحاد جماهیر شوروی، 352 00:20:22,400 --> 00:20:24,280 ‫ورماخت با یگان‌هایی همکاری می‌کنه... 353 00:20:24,320 --> 00:20:26,680 ‫که کمونیست‌ها و یهودی‌ها رو حذف می‌کنن، 354 00:20:27,360 --> 00:20:29,280 ‫گروه‌هایی از اس‌اس، و به خصوص، 355 00:20:29,600 --> 00:20:31,040 ‫با آینزاتس‌گروپن. 356 00:20:38,000 --> 00:20:40,120 ‫در ماه اوت، ‫هاینریش هیملر، فرمانده اس‌اس، 357 00:20:40,160 --> 00:20:44,680 ‫به مینسک در بلاروس اشغالی می‌ره. 358 00:20:45,200 --> 00:20:46,880 ‫هیملر نظارت نزدیکی... 359 00:20:46,920 --> 00:20:48,880 ‫به کارهای آینزاتس‌گروپن حفظ می‌کنه، ‫چون نهایتا، 360 00:20:48,960 --> 00:20:50,440 ‫اون‌ها مسئولیت اون هستن. 361 00:20:50,480 --> 00:20:52,480 ‫پس خیلی در جبهه شرقی رفت و آمد داره. 362 00:20:54,800 --> 00:20:57,160 ‫هیملر متوجه می‌شه که تیرباران کردن‌ها... 363 00:20:57,240 --> 00:20:59,520 ‫صدمات احساسی برای سربازهاش دارن. 364 00:21:00,320 --> 00:21:02,360 ‫مهم نیست کی باشه، ‫به هر حال سخته... 365 00:21:02,400 --> 00:21:05,440 ‫که صبح بیدار بشی ‫و کل روز به آدم‌ها شلیک کنی، 366 00:21:05,520 --> 00:21:07,360 ‫و بعدش شب سعی کنی بخوابی... 367 00:21:07,440 --> 00:21:09,000 ‫و بدونی که فردا صبح باز بیدار می‌شی... 368 00:21:09,080 --> 00:21:10,840 ‫و همین کارها رو تکرار می‌کنی. 369 00:21:14,080 --> 00:21:16,600 ‫کشتار صد نفر برای اون آماده‌سازی می‌شه... 370 00:21:16,640 --> 00:21:18,680 ‫تا بفهمه واقعا چقدر سخته... 371 00:21:18,760 --> 00:21:23,160 ‫که کشته شدن یه آدم ‫توسط یه آدم دیگه رو ببینه، 372 00:21:23,240 --> 00:21:25,400 ‫چون هیملر در طول زندگی‌اش ‫مجبور به همچین کاری نبوده. 373 00:21:25,440 --> 00:21:27,560 ‫اون واقعا به شخصه شاهد مرگ نبوده. 374 00:21:29,160 --> 00:21:31,520 ‫خیلی واکنش بدی به دیدن... 375 00:21:31,600 --> 00:21:34,560 ‫کشته شدن آدم‌ها در حضورش ‫نشون می‌ده، 376 00:21:34,560 --> 00:21:36,880 ‫و سبز می‌شه ‫و کم مونده بالا بیاره. 377 00:21:38,120 --> 00:21:39,920 ‫هیملر به برلین برمی‌گرده... 378 00:21:39,920 --> 00:21:42,920 ‫تا به طراحی روش‌هایی از کشتار جمعی ‫کمک کنه... 379 00:21:43,000 --> 00:21:44,320 ‫که کارآمدتر هستن. 380 00:21:49,200 --> 00:21:52,560 ‫در جبهه شوروی، کشتار ادامه داره. 381 00:21:52,920 --> 00:21:55,360 ‫[٢٩ سپتامبر] ‫[١٩٤١] 382 00:21:56,080 --> 00:21:57,160 ‫[بابی یار] ‫[اوکراین] 383 00:21:57,200 --> 00:22:01,280 ‫بابی یار یک دره در حاشیه کی‌یف ‫در اوکراینه. 384 00:22:04,280 --> 00:22:06,000 ‫ماه سپتامبر ١٩٤١، 385 00:22:06,520 --> 00:22:10,640 ‫بیش از ٣٣ هزار مرد، زن و کودک یهودی ‫به اینجا آورده شدن. 386 00:22:14,440 --> 00:22:16,680 ‫در طول دو روز، ‫به همه‌شون شلیک شد... 387 00:22:18,320 --> 00:22:20,440 ‫و در قبرهای جمعی دفن شدن. 388 00:22:26,360 --> 00:22:30,360 ‫نازی‌ها قبلا روشی برای ‫کشتار جمعی طراحی کرده بودن. 389 00:22:32,920 --> 00:22:34,520 ‫در آغاز جنگ، 390 00:22:34,960 --> 00:22:38,480 ‫هیتلر دستور کشتار معلولین رو صادر کرده بود، 391 00:22:40,000 --> 00:22:42,840 ‫یک عملیات اتانازی به اسم تی-٤. 392 00:22:43,840 --> 00:22:47,000 ‫عملیات تی-٤، با اسم رمزی... 393 00:22:47,080 --> 00:22:48,680 ‫از روی تیرگارتنستراس ٤، 394 00:22:48,760 --> 00:22:51,200 ‫ساختمونی توی برلین ‫که مرکز این عملیات بود، 395 00:22:51,880 --> 00:22:56,360 ‫عملیاتی برای قتل ‫آلمانی‌های معلول ذهنی و جسمی... 396 00:22:56,560 --> 00:22:59,000 ‫به وسیله گاز کربن مونوکسید بود، 397 00:22:59,080 --> 00:23:02,640 ‫چون اون‌ها به چشم دولت ‫برای کشور ضرر داشتن. 398 00:23:04,720 --> 00:23:07,440 ‫عملیات تی-٤ ‫دو سال اجرا می‌شه... 399 00:23:07,440 --> 00:23:11,000 ‫قبل از اینکه رسما در اوت ١٩٤١ متوقف شد. 400 00:23:12,680 --> 00:23:14,680 ‫حالا چیزی که هست ‫یه گروه آدمه... 401 00:23:14,760 --> 00:23:16,440 ‫که یه سری توانایی‌های خاص دارن. 402 00:23:16,520 --> 00:23:18,520 ‫استفاده از گاز برای قتل آدم‌ها، 403 00:23:19,120 --> 00:23:21,360 ‫انتقال و لجیستیک این، 404 00:23:21,960 --> 00:23:25,320 ‫پنهان کردن مدارک این عملیات، 405 00:23:25,920 --> 00:23:28,440 ‫و حالا این مردها در دسترس هستن... 406 00:23:28,960 --> 00:23:31,560 ‫تا توی یه عملیات دیگه به کار گرفته بشن. 407 00:23:33,240 --> 00:23:36,000 ‫اولین مرکز قتل عام ‫که یهودی‌ها بهش ارسال شدن... 408 00:23:36,080 --> 00:23:39,160 ‫تا با گاز کشته بشن ‫اردوگاه خلمنو بود، 409 00:23:39,600 --> 00:23:41,760 ‫که در لهستان اشغالی قرار داشت. 410 00:23:46,120 --> 00:23:48,160 ‫قربانی‌های اردوگاه خلمنو... 411 00:23:48,560 --> 00:23:51,360 ‫یهودی‌های یکی از گتوهای ‫شهر لهستانی ووچ هستن... 412 00:23:51,880 --> 00:23:55,200 ‫و رومانی‌ها، ‫که نازی‌ها اون‌ها رو هم... 413 00:23:55,760 --> 00:23:57,520 ‫یک نژاد پست می‌دونن. 414 00:23:59,880 --> 00:24:02,040 ‫هشتم دسامبر سال ١٩٤١، 415 00:24:02,440 --> 00:24:05,840 ‫اولین یهودی‌ها ‫با استفاده از ون‌های گاز کشته شدن. 416 00:24:07,960 --> 00:24:09,720 ‫ون‌هایی هستن که نازی‌ها می‌تونن... 417 00:24:09,800 --> 00:24:13,240 ‫از پشت ماشین با کربن مونوکسید ‫پرشون کنن. 418 00:24:15,400 --> 00:24:18,960 ‫اشلاما بر وینیر یه یهودی از مرکز لهستانه... 419 00:24:19,040 --> 00:24:20,920 ‫که به خلمنو تبعید شده. 420 00:24:22,600 --> 00:24:26,320 ‫اشلاما مرگ خانواده‌اش داخل ‫ون‌های گاز رو می‌بینه. 421 00:24:28,040 --> 00:24:29,760 ‫توی یه نامه درباره این می‌نویسه. 422 00:24:31,160 --> 00:24:32,520 ‫«فرمانده نگهبان‌ها... 423 00:24:32,520 --> 00:24:34,680 ‫یه افسر اس‌اس بلندمرتبه بود، 424 00:24:34,800 --> 00:24:37,160 ‫یه دگرآزار مطلق و قاتل.» 425 00:24:37,240 --> 00:24:39,560 ‫«دستور داد که هشت مرد درهای... 426 00:24:39,560 --> 00:24:40,800 ‫کامیون رو باز کنن.» 427 00:24:41,640 --> 00:24:43,920 ‫«بوی گازی که به ما خورد طاقت‌فرسا بود.» 428 00:24:44,960 --> 00:24:47,320 ‫«از خانواده تقریبا شصت نفره من، 429 00:24:47,360 --> 00:24:49,240 ‫من تنها بازمانده بودم.» 430 00:24:50,480 --> 00:24:52,440 ‫«حالا تو این دنیا تنها مونده بودم.» 431 00:24:55,600 --> 00:24:59,880 ‫جنگ علیه یهودی‌ها قراره ‫تحول شومی داشته باشه، 432 00:25:00,600 --> 00:25:02,960 ‫نازی‌ها اردوگاه‌های مرگ بیشتری می‌سازن... 433 00:25:03,680 --> 00:25:07,240 ‫و روش‌های جدیدی برای نابودی ‫یک مردم طراحی می‌کنن. 434 00:25:11,920 --> 00:25:13,160 ‫[دسامبر] ‫[١٩٤١] 435 00:25:15,240 --> 00:25:16,400 ‫[برلین] 436 00:25:16,440 --> 00:25:18,240 ‫دسامبر ١٩٤١. 437 00:25:19,840 --> 00:25:22,080 ‫ویلایی با منظره دریاچه وانزی... 438 00:25:22,160 --> 00:25:24,920 ‫محل جلسه‌ای از مقاماته... 439 00:25:25,280 --> 00:25:28,240 ‫که هر کدوم نماینده بخشی از ‫رژیم نازی هستن. 440 00:25:30,320 --> 00:25:31,920 ‫ترتیب‌دهنده کنفرانس... 441 00:25:31,920 --> 00:25:33,400 ‫راینهارت هایدریشه. 442 00:25:34,240 --> 00:25:36,120 ‫موضوع، مسئله یهوده. 443 00:25:37,760 --> 00:25:40,160 ‫اما کنفراس به روز دیگه‌ای موکول می‌شه. 444 00:25:42,080 --> 00:25:44,760 ‫کنفرانس وانزی اولش برای ‫نهم دسامبر برنامه‌ریزی شده بود، 445 00:25:44,960 --> 00:25:47,200 ‫ولی چند روز قبلش ‫باید به تعویق می‌افتاد چون... 446 00:25:47,280 --> 00:25:50,200 ‫هفتم دسامبر ١٩٤١، 447 00:25:50,280 --> 00:25:53,400 ‫ژاپن حمله بزرگی به پرل هاربر کرد. 448 00:25:56,080 --> 00:25:57,640 ‫[حمله به پرل هاربر] 449 00:25:58,120 --> 00:26:01,880 ‫[مروارید ایالات متحده، ناوگان اقیانوس آرام ‫اینجا قرار داره] 450 00:26:09,880 --> 00:26:11,280 ‫درود! 451 00:26:11,640 --> 00:26:13,880 ‫سه روز پس از حمله به پرل هاربر، 452 00:26:14,120 --> 00:26:17,320 ‫آدولف هیتلر علیه ایالات متحده ‫اعلان جنگ کرد. 453 00:26:18,120 --> 00:26:23,440 ‫[پیشوا خواهان انتقام از فرانکلین روزولت ‫جنگ‌طلب و ریاکار شد.] 454 00:26:24,840 --> 00:26:27,960 ‫هیتلر مدت‌ها جنگ جهانی ‫دیگه‌ای رو پیشبینی می‌کرد، 455 00:26:28,440 --> 00:26:30,200 ‫و حالا اون رو به ارمغان آورده. 456 00:26:32,720 --> 00:26:35,280 ‫در یک سخنرانی، ‫به یهودی‌ها اتهام می‌زنه... 457 00:26:35,280 --> 00:26:37,560 ‫که رئیس‌جمهور آمریکا رو بازیچه خودشون کردن، 458 00:26:37,640 --> 00:26:38,960 ‫فرانکلین روزولت. 459 00:26:39,680 --> 00:26:43,160 ‫[ما قدرتی که پشت روزولت هست رو می‌شناسیم.] 460 00:26:43,600 --> 00:26:46,680 ‫[همان یهودی ابدیه که باور داره ‫موعودش رسیده.] 461 00:26:47,720 --> 00:26:50,960 ‫[پس یهودی‌ها، با همین پستی اهریمنی،] 462 00:26:51,080 --> 00:26:54,680 ‫[کنار این مرد جمع شدن ‫و به اون نیرنگ زدن.] 463 00:26:58,040 --> 00:26:59,760 ‫در جلسه‌ای در دوازدهم دسامبر، 464 00:26:59,880 --> 00:27:01,880 ‫هیتلر رهبران حزب نازی رو احضار می‌کنه. 465 00:27:02,960 --> 00:27:06,240 ‫در خاطراتش، وزیر پروپاگاندا ‫یوزف گوبلز... 466 00:27:06,280 --> 00:27:07,960 ‫درباره بحث جلسه می‌نویسه. 467 00:27:08,880 --> 00:27:12,280 ‫«پیشوا مصمم به پاکسازی مطلقه.» 468 00:27:12,680 --> 00:27:14,320 ‫«جنگ جهانی اینجا است.» 469 00:27:14,760 --> 00:27:16,600 ‫«نابودی یهودیت... 470 00:27:16,640 --> 00:27:19,440 ‫باید پیامد ناگریزش باشه.» 471 00:27:23,120 --> 00:27:25,960 ‫بیستم ژانویه سال ١٩٤٢، 472 00:27:26,480 --> 00:27:28,840 ‫مقامات نازی به دریاچه وانزی اومدن... 473 00:27:28,880 --> 00:27:31,240 ‫تا در کنفرانس هایدریش شرکت کنن. 474 00:27:34,080 --> 00:27:37,160 ‫افسرهای اس‌اس یونیفرم‌های ‫رسمی خودشون رو پوشیدن. 475 00:27:37,160 --> 00:27:40,960 ‫بهترین نوشیدنی‌ها و خوراکی‌ها ‫براشون سرو می‌شه. 476 00:27:41,600 --> 00:27:43,800 ‫به نظر یه دورهمی متمدن هستش، 477 00:27:43,920 --> 00:27:45,960 ‫ولی چیزی که در کنفرانس وانزی... 478 00:27:46,000 --> 00:27:48,600 ‫موردبحث قرار می‌گیره ‫اصلا با تمدن نمی‌خونه. 479 00:27:49,800 --> 00:27:52,520 ‫کنفرانس وانزی ‫یه جلسه برای هماهنگیه. 480 00:27:53,120 --> 00:27:56,400 ‫منظور از تشکیل این جلسه ‫این نیست که تصمیم بگیرن... 481 00:27:56,880 --> 00:27:58,640 ‫یهودی‌های اروپا رو بکشن یا نکشن. 482 00:27:59,320 --> 00:28:02,280 ‫هدف جلسه، تصمیم‌گیری ‫درباره شیوه انجام این کاره، 483 00:28:02,840 --> 00:28:04,880 ‫و برای مشخص کردن مسئولیت‌های... 484 00:28:05,280 --> 00:28:07,840 ‫همه عناصر اداری دولت نازی... 485 00:28:08,440 --> 00:28:10,120 ‫برای رسیدن به این هدف. 486 00:28:11,200 --> 00:28:13,920 ‫در کنفرانس، هایدریش فهرستی... 487 00:28:13,920 --> 00:28:17,840 ‫از تعداد یهودی‌هایی که باید ‫در راه حل نهایی کشته بشن. 488 00:28:20,720 --> 00:28:22,960 ‫فهرست شامل یهودی‌های جماهیر شوروی... 489 00:28:23,000 --> 00:28:24,560 ‫و اروپای شرقی می‌شه، 490 00:28:26,960 --> 00:28:29,800 ‫یهودی‌های فرانسه، هلند، 491 00:28:30,040 --> 00:28:32,760 ‫بلژیک و کشورهای اسکاندیناوی. 492 00:28:34,400 --> 00:28:36,160 ‫همچنین شامل یهودی‌های کشورهای... 493 00:28:36,160 --> 00:28:37,880 ‫متحد آلمان هم می‌شه، 494 00:28:38,440 --> 00:28:40,600 ‫مثل ایتالیا، رومانی و مجارستان. 495 00:28:41,520 --> 00:28:43,960 ‫حتی یهودیان بریتانیای شکست‌نخورده... 496 00:28:44,040 --> 00:28:46,520 ‫و ایرلند بی‌طرف هم حساب شدن. 497 00:28:48,160 --> 00:28:50,720 ‫کل تعداد: بیش از ١١ میلیون. 498 00:28:53,880 --> 00:28:57,920 ‫نازی‌ها الان نقشه‌ای دارن ‫تا هولوکاست رو عملی کنن. 499 00:29:02,160 --> 00:29:04,040 ‫آلمان در گرفتن فرانسه موفق شده بود، 500 00:29:04,080 --> 00:29:07,800 ‫همچنین هلند، دانمارک، نروژ ‫و غیره، 501 00:29:07,800 --> 00:29:09,400 ‫که یعنی یهو کنترل... 502 00:29:09,480 --> 00:29:12,800 ‫جمعیت‌های عظیم یهودی ‫کشورهای دیگه هم دستشون بود. 503 00:29:14,400 --> 00:29:17,520 ‫اینکه عملا کل اروپا به غیر از بریتانیا... 504 00:29:17,960 --> 00:29:21,560 ‫حالا بخشی از امپراتوری نازی هیتلر بود... 505 00:29:22,280 --> 00:29:24,600 ‫این حس رو می‌داد که می‌شد ‫کارهایی کرد... 506 00:29:24,680 --> 00:29:26,960 ‫که تا اون موقع هرگز انجام داده نشده بودن. 507 00:29:33,240 --> 00:29:36,720 ‫در سراسر اروپا، یک مردم... 508 00:29:37,360 --> 00:29:39,200 ‫هدف نابودی مطلق قرار گرفتن. 509 00:29:55,880 --> 00:29:57,640 ‫پس از کنفرانس وانزی، 510 00:29:58,080 --> 00:30:01,920 ‫نازی‌ها در حال توسعه اردوگاه‌های مرگ هستن، 511 00:30:02,360 --> 00:30:05,680 ‫جاهایی که آدم‌ها، اکثرشون یهودی، ‫برای کشته شدن فرستاده می‌شن. 512 00:30:07,520 --> 00:30:10,600 ‫اکثر اون‌ها از اروپای شرقی ‫و جماهیر شوروی هستن. 513 00:30:12,320 --> 00:30:16,760 ‫نازی‌ها همچنین شروع می‌کنن به ‫هدف قرار دادن یهودی‌های اروپای غربی. 514 00:30:18,040 --> 00:30:20,960 ‫هولوکاست به عنوان ‫یه پدیده شرقی شروع می‌شه، 515 00:30:21,480 --> 00:30:24,640 ‫ولی به سرعت، به همه گوشه و کنار... 516 00:30:24,920 --> 00:30:26,680 ‫اروپای تحت کنترل آلمان می‌رسه. 517 00:30:27,320 --> 00:30:31,480 ‫آمستردام در هلند، ‫و فرانسه، و ایتالیا، 518 00:30:31,640 --> 00:30:33,560 ‫و تا شمال اسکاندیناوی، 519 00:30:33,640 --> 00:30:35,640 ‫یهودی‌ها جمع‌آوری می‌شن... 520 00:30:35,720 --> 00:30:38,680 ‫و به این قرارگاه‌های جدید در شرق ‫فرستاده می‌شن و کشته می‌شن. 521 00:30:40,800 --> 00:30:42,880 ‫در بهار سال ١٩٤٢، 522 00:30:43,320 --> 00:30:46,400 ‫هیملر از آمستردام بازدید می‌کنه ‫تا جلسه‌ای با یک گردان پلیس داشته باشه... 523 00:30:46,480 --> 00:30:48,520 ‫که برای دستگیری و تبعید... 524 00:30:48,600 --> 00:30:51,240 ‫یهودی‌های شهر تعلیم ویژه دیدن. 525 00:30:52,320 --> 00:30:54,120 ‫یک هفته بعد از بازدید اون، 526 00:30:54,480 --> 00:30:57,160 ‫یک پدر یهودی، اوتو فرانک، 527 00:30:57,600 --> 00:31:00,000 ‫تصمیم می‌گیره که خانواده‌اش ‫باید مخفی بشن. 528 00:31:02,400 --> 00:31:04,880 ‫دخترش آنه در خاطراتش نوشته: 529 00:31:06,480 --> 00:31:08,280 ‫«دوستان و آشنایان یهودی ما... 530 00:31:08,320 --> 00:31:10,760 ‫دسته دسته از اینجا برده می‌شن.» 531 00:31:11,880 --> 00:31:13,840 ‫«فرار تقریبا غیرممکنه.» 532 00:31:17,760 --> 00:31:19,200 ‫[ژوئیه] ‫[١٩٤٢] 533 00:31:20,280 --> 00:31:21,600 ‫[پاریس] 534 00:31:22,480 --> 00:31:25,800 ‫در فرانسه، یهودی‌های زیادی ‫که از آلمان فرار کرده بودن... 535 00:31:26,040 --> 00:31:27,840 ‫حالا خودشون رو در خطر می‌دیدن، 536 00:31:27,880 --> 00:31:31,440 ‫همراه با جمعیت بزرگ یهودی‌های خود فرانسه. 537 00:31:33,960 --> 00:31:37,800 ‫هلین بر، یک زن فرانسوی یهودی جوان، نوشته: 538 00:31:38,320 --> 00:31:40,880 ‫«موجی از وحشت به بقیه هم... 539 00:31:40,920 --> 00:31:43,240 ‫در این چند روز رسیده.» 540 00:31:43,880 --> 00:31:46,920 ‫«انگار اس‌اس کنترل فرانسه ‫رو به دست گرفتن... 541 00:31:46,960 --> 00:31:49,400 ‫و این وحشت باید به دنبالش بیاد.» 542 00:31:53,840 --> 00:31:55,600 ‫طی ماه‌های بعد، ‫خانواده‌های یهودی... 543 00:31:55,640 --> 00:31:59,000 ‫توسط نیروهای آلمانی و همکارهاشون ‫تبعید می‌شن. 544 00:31:59,840 --> 00:32:01,520 ‫به اون‌ها گفته شده که در اروپای شرقی... 545 00:32:01,520 --> 00:32:03,440 ‫بهشون اسکان داده می‌شه، 546 00:32:03,640 --> 00:32:06,160 ‫و بهشون گفتن که دارایی‌ها ‫و جواهرات خودشون رو همراهشون بیارن. 547 00:32:08,040 --> 00:32:10,040 ‫در واقع، اون‌ها دارن به... 548 00:32:10,040 --> 00:32:12,280 ‫اردوگاه‌های مرگ نازی جدید فرستاده می‌شن. 549 00:32:14,360 --> 00:32:17,880 ‫اون‌ها سوار واگن‌های بدون هوا ‫و بدون نور شدن... 550 00:32:18,480 --> 00:32:19,920 ‫و صدها مایل بدون غذا... 551 00:32:20,000 --> 00:32:21,800 ‫و بدون آب منتقل شدن. 552 00:32:25,560 --> 00:32:28,640 ‫اراده‌گردانی مدرن و قطارها اجازه دادن... 553 00:32:28,720 --> 00:32:32,880 ‫تا مردم به تعداد زیاد ‫در اروپا حرکت کنن، 554 00:32:33,200 --> 00:32:35,600 ‫که قبلا سابقه نداشت. 555 00:32:36,800 --> 00:32:39,440 ‫چهار اردوگاه مرگ اصلی وجود دارن، 556 00:32:40,120 --> 00:32:44,160 ‫خلمنو، تربلینکا، ‫سوبیبور، بلزک. 557 00:32:45,240 --> 00:32:47,320 ‫دو اردوگاه مرگ دیگه هم هستن، 558 00:32:47,920 --> 00:32:50,240 ‫که به عنوان اردوگاه کار اجباری هم ‫استفاده می‌شن، 559 00:32:51,280 --> 00:32:53,280 ‫مایدانک و آشویتس. 560 00:32:54,720 --> 00:32:57,320 ‫همه این اردوگاه‌ها در لهستان قرار دارن. 561 00:32:59,600 --> 00:33:00,840 ‫در اردوگاه‌ها، 562 00:33:00,880 --> 00:33:03,200 ‫نازی‌ها روش‌هایی طراحی کردن ‫تا در کمترین زمان ممکن... 563 00:33:03,280 --> 00:33:05,760 ‫بیشترین تعداد آدم رو بکشن، 564 00:33:06,360 --> 00:33:08,680 ‫مثل استفاده موتورهای دیزلی. 565 00:33:11,080 --> 00:33:13,520 ‫نازی‌ها از این موتورها ‫کربن مونوکسید... 566 00:33:13,600 --> 00:33:16,400 ‫به این اتاقک‌ها پمپ کردن ‫و کلی آدم کشتن، 567 00:33:16,880 --> 00:33:18,760 ‫ولی لزوما به این معنی نیست... 568 00:33:18,840 --> 00:33:21,200 ‫که در این فرایند، ‫به حدی که گمان می‌ره، 569 00:33:21,240 --> 00:33:23,080 ‫کارآمد و بهینه بوده باشن. 570 00:33:23,160 --> 00:33:25,000 ‫این مکان‌ها خیلی ناشیانه آماده شدن بودن. 571 00:33:25,080 --> 00:33:27,320 ‫مکان‌های بداهه‌کارانه بودن، 572 00:33:27,360 --> 00:33:30,360 ‫و مکان‌هایی از عذاب باورنکردنی... 573 00:33:30,800 --> 00:33:33,120 ‫و هولناک بودن. 574 00:33:35,200 --> 00:33:37,160 ‫[ژوئیه] ‫[١٩٤٢] 575 00:33:38,000 --> 00:33:39,320 ‫[آشویتس] 576 00:33:39,520 --> 00:33:43,640 ‫در آشویتس، نازی‌ها از یه آفت‌کش ‫به اسم سایکلون ب استفاده می‌کنن. 577 00:33:46,480 --> 00:33:49,560 ‫سایکلون ب یه فرآمده سیانوره... 578 00:33:49,960 --> 00:33:52,240 ‫که در اصل برای از بین بردن ‫جانداران آفتی بود، 579 00:33:52,280 --> 00:33:53,960 ‫برای کشتن موش توی خونه. 580 00:33:54,000 --> 00:33:55,600 ‫یه بلور آبی‌رنگه. 581 00:33:55,840 --> 00:33:58,800 ‫قوطی رو باز می‌کنی ‫و گاز سمی ازش بیرون میاد. 582 00:34:00,360 --> 00:34:03,480 ‫شروع می‌کنن به ساخت ‫یک ساختمان ضمیمه برای آشویتس... 583 00:34:03,560 --> 00:34:06,040 ‫در روستای نزدیکش، بیرکناو. 584 00:34:07,040 --> 00:34:09,720 ‫این مکان مخصوص کشتار طراحی شده... 585 00:34:10,320 --> 00:34:11,800 ‫و چندین اتاقک گاز داره. 586 00:34:16,200 --> 00:34:18,480 ‫وقتی یهودی‌ها به آشویتس-بیرکناو ‫می‌رسن، 587 00:34:19,280 --> 00:34:21,080 ‫به دو دسته تقسیم می‌شن، 588 00:34:21,640 --> 00:34:24,120 ‫اون‌هایی که برای کار اجباری ‫آماده تشخیص داده می‌شن... 589 00:34:24,320 --> 00:34:25,840 ‫و اون‌هایی که آمادگی جسمانی ندارن. 590 00:34:27,880 --> 00:34:30,960 ‫مندل یاکوباویچ از یک گتو در لهستان ‫تبعید می‌شه... 591 00:34:31,040 --> 00:34:32,640 ‫به آشویتس. 592 00:34:33,720 --> 00:34:35,280 ‫رسیدنش به آشویتس رو تعریف می‌کنه. 593 00:34:37,560 --> 00:34:40,080 ‫«مامورهای اس‌اس بالا و پایین می‌رفتن.» 594 00:34:40,600 --> 00:34:42,640 ‫«من خبردار ایستاده بودم.» 595 00:34:43,920 --> 00:34:46,840 ‫«بالاخره، بعد از مدتی، ‫برای سمت راست انتخاب شدم، 596 00:34:48,120 --> 00:34:49,800 ‫چند تا از دوستانم سمت چپ بودن.» 597 00:34:51,480 --> 00:34:54,280 ‫مندل برای ملحق شدن به ‫یک گروه کار انتخاب شد. 598 00:34:55,920 --> 00:34:58,040 ‫خانواده‌اش به اتاق گاز فرستاده شدن. 599 00:35:02,320 --> 00:35:04,640 ‫آدم‌هایی که به اتاق‌های گاز برده می‌شدن... 600 00:35:04,920 --> 00:35:07,040 ‫به مردها و زن و بچه‌ها تقسیم می‌شدن. 601 00:35:07,240 --> 00:35:09,720 ‫همه‌شون به این اتاق هدایت می‌شدن. 602 00:35:10,600 --> 00:35:13,680 ‫بهشون می‌گفتن که قراره حموم کنن. 603 00:35:14,960 --> 00:35:18,360 ‫بهشون بندهای کوچیک داده می‌شد ‫تا کفش‌هاشون رو به هم ببندن، 604 00:35:18,400 --> 00:35:19,800 ‫که مثلا بعدا راحت‌تر... 605 00:35:19,880 --> 00:35:21,520 ‫کفش‌هاشون رو پیدا کنن. 606 00:35:23,280 --> 00:35:25,200 ‫نازی‌ها می‌خوان تا جای ممکن... 607 00:35:25,240 --> 00:35:26,880 ‫اتاق رو از آدم پر کنن، 608 00:35:26,960 --> 00:35:29,680 ‫چون این کار محیطی به وجود میاره... 609 00:35:29,760 --> 00:35:31,560 ‫از گرما زیاد و رطوبت، 610 00:35:31,920 --> 00:35:34,040 ‫که گاز هیدروژن سیانید رو به وجود میاره. 611 00:35:39,960 --> 00:35:41,960 ‫صحنه‌هایی که این به دنبال داشت... 612 00:35:42,800 --> 00:35:44,760 ‫تصورنکردنی بودن. 613 00:35:46,080 --> 00:35:49,000 ‫کم پیش نمیومد ‫خانواده‌ها یا عزیزانی رو پیدا کرد... 614 00:35:49,080 --> 00:35:51,080 ‫که چنان به همدیگه چسبیده بودن... 615 00:35:51,160 --> 00:35:53,840 ‫که جدا کردنشون از همدیگه... 616 00:35:54,080 --> 00:35:55,400 ‫غیرممکن بود. 617 00:35:58,760 --> 00:36:00,600 ‫جسد قربانی‌ها سوخته می‌شه. 618 00:36:02,160 --> 00:36:05,080 ‫پرده مرگ بی‌وقفه ‫روی این ناحیه افتاده. 619 00:36:07,120 --> 00:36:09,480 ‫معمولا آدم‌هایی که به اردوگاه‌های مرگ ‫فرستاده می‌شدن... 620 00:36:09,560 --> 00:36:11,200 ‫در عرض چهل و پنج دقیقه ‫تا دو ساعت اول... 621 00:36:11,280 --> 00:36:13,040 ‫کشته می‌شدن. 622 00:36:14,280 --> 00:36:16,960 ‫ساختن اردوگاه‌های مرگ... 623 00:36:17,000 --> 00:36:19,880 ‫راه حل نهایی هیتلر ‫برای مسئله یهوده. 624 00:36:21,600 --> 00:36:26,040 ‫یک سامانه صنعتی ‫برای قتل عام انسان‌ها... 625 00:36:26,080 --> 00:36:28,760 ‫با هزاران قربانی روزانه. 626 00:36:30,000 --> 00:36:32,320 ‫این اوج پلیدیه. 627 00:36:36,600 --> 00:36:39,360 ‫این قتل عام در مقیاس صنعتیه. 628 00:36:40,480 --> 00:36:42,480 ‫ولی هر مرگ عذاب منحصر به فرد داره. 629 00:36:45,560 --> 00:36:47,840 ‫[ژوئیه] ‫[١٩٤٢] 630 00:36:48,200 --> 00:36:50,160 ‫[آشویتس] 631 00:36:50,640 --> 00:36:52,720 ‫در تابستان سال ١٩٤٢، 632 00:36:53,040 --> 00:36:54,840 ‫هیملر از اردوگاه مرگ... 633 00:36:54,920 --> 00:36:56,760 ‫آشویتس-بیرکانو بازدید می‌کنه. 634 00:36:57,880 --> 00:37:01,080 ‫کار کردن زندانی‌ها ‫در یک کارخانه شیمیایی رو نگاه می‌کنه، 635 00:37:02,400 --> 00:37:05,320 ‫و رسیدن قطارهای پر از یهودی‌ها ‫برای کشته شدن رو می‌بینه. 636 00:37:06,760 --> 00:37:08,800 ‫هیملر بعدا در یک ضیافت شام شرکت می‌کنه، 637 00:37:08,840 --> 00:37:10,880 ‫و اونجا می‌گه که نازی‌ها... 638 00:37:10,920 --> 00:37:14,240 ‫دو میلیون یهودی رو کشتن ‫و به این کشتار ادامه می‌دن. 639 00:37:16,080 --> 00:37:19,920 ‫این حرف‌هاش به یک مامور ‫اطلاعات غربی می‌رسه، 640 00:37:20,000 --> 00:37:23,200 ‫که اطلاعات رو به یک آلمانی تبعیدی... 641 00:37:23,280 --> 00:37:26,960 ‫در سوییس بی‌طرف منتقل می‌کنه، ‫گرهارت ریگنر. 642 00:37:28,880 --> 00:37:32,280 ‫گرهارت ریگنر، که برای ‫کنگره جهانی یهودیان کار می‌کرد، 643 00:37:32,840 --> 00:37:34,840 ‫از یه تاجر آلمانی فهمید... 644 00:37:35,160 --> 00:37:36,560 ‫که نازی‌ها یه نقشه دارن. 645 00:37:36,840 --> 00:37:39,200 ‫اون‌ها سعی دارن جوامع باقی‌مونده ‫یهودی اروپا رو... 646 00:37:39,560 --> 00:37:42,280 ‫دستگیر و تبعید کنن ‫و اون‌ها رو بکشن. 647 00:37:43,880 --> 00:37:46,000 ‫شوکه از چیزی که شنیده بود، 648 00:37:46,440 --> 00:37:48,560 ‫ریگنر سعی می‌کنه این اطلاعات رو... 649 00:37:48,800 --> 00:37:50,560 ‫به ربی استیون وایز برسونه. 650 00:37:52,360 --> 00:37:53,760 ‫ربی استیون وایز... 651 00:37:53,800 --> 00:37:56,640 ‫مدیر کنگره جهانی یهودیانه، ‫و شاید بانفوذترین... 652 00:37:56,720 --> 00:37:59,440 ‫ربی آمریکایی ‫و شاید یکی از بانفوذترین... 653 00:37:59,520 --> 00:38:01,400 ‫یهودی‌های آمریکایی اون موقع است. 654 00:38:01,400 --> 00:38:04,720 ‫اون رابطه‌ای با رئیس‌جمهور روزولت داره. 655 00:38:07,520 --> 00:38:10,720 ‫پیام ریگنر ‫به وزارت امور خارجه آمریکا می‌رسه، 656 00:38:11,120 --> 00:38:13,600 ‫اما مقامات مثل شایعه جنگی ‫باهاش رفتار می‌کنن... 657 00:38:14,120 --> 00:38:15,560 ‫و انتقالش نمی‌دن. 658 00:38:16,360 --> 00:38:19,160 ‫وزارت خارجه این اطلاعات رو... 659 00:38:19,200 --> 00:38:21,280 ‫به ربی وایز نمی‌فرسته. 660 00:38:21,560 --> 00:38:25,280 ‫می‌گن یه شایعه نامعتبر جنگیه ‫و دفنش می‌کنن. 661 00:38:26,560 --> 00:38:28,480 ‫چرا مردم رو به خروش بیاریم... 662 00:38:28,480 --> 00:38:30,160 ‫سر چیزی که احتمالا شایعه جنگیه؟ 663 00:38:30,200 --> 00:38:32,480 ‫امکان نداره که نازی‌ها ‫واقعا دارن این کار رو می‌کنن. 664 00:38:32,880 --> 00:38:34,200 ‫پس اطلاعات رو کنار گذاشتن. 665 00:38:34,880 --> 00:38:36,520 ‫اما ریگنر پافشاری کرد. 666 00:38:36,600 --> 00:38:38,440 ‫با یکی از نمایندگان مجلس بریتانیا ‫تماس گرفت... 667 00:38:38,520 --> 00:38:41,680 ‫که از طریق تلگراف با ربی وایز ارتباط گرفت. 668 00:38:42,240 --> 00:38:45,320 ‫وزارت امور خارجه آمریکا ‫حالا گزارش رو بررسی می‌کنه، 669 00:38:46,120 --> 00:38:47,720 ‫اما دولت روزولت... 670 00:38:48,240 --> 00:38:50,040 ‫آماده نیست که عمومی‌اش کنه. 671 00:38:52,360 --> 00:38:56,080 ‫اون‌ها این حس رو داشتن ‫که سربازهای آمریکایی... 672 00:38:56,120 --> 00:38:58,640 ‫حاضر نمی‌شن بجنگن ‫اگه فکر کنن که ازشون می‌خوان... 673 00:38:58,720 --> 00:39:02,080 ‫برای نجات یهودی‌های اروپا به جنگ برن. 674 00:39:02,560 --> 00:39:06,120 ‫ما برای این ایده‌های دموکراسی ‫و آرمان‌گرایی می‌جنگیم. 675 00:39:06,200 --> 00:39:07,960 ‫ما برای یهودی‌ها نمی‌جنگیم. 676 00:39:10,560 --> 00:39:12,880 ‫بعد از تحقیقاتشون، ‫وزارت امور خارجه... 677 00:39:12,920 --> 00:39:15,280 ‫به ربی وایز اجازه داد تا این اطلاعات... 678 00:39:15,360 --> 00:39:18,080 ‫درباره قتل عام یهودی‌ها ‫رو عمومی کنه. 679 00:39:19,080 --> 00:39:20,680 ‫خبر دور دنیا پخش می‌شه، 680 00:39:20,720 --> 00:39:22,680 ‫و جوامع یهودی بهش واکنش نشون می‌دن. 681 00:39:24,880 --> 00:39:27,240 ‫دنیا کم‌کم داره از حقیقت آگاه می‌شه. 682 00:39:29,440 --> 00:39:30,640 ‫اوایل دسامبر، 683 00:39:30,680 --> 00:39:32,280 ‫روز سوگواری هست، ‫نه فقط در ایالات متحده، 684 00:39:32,360 --> 00:39:35,880 ‫نه فقط در بریتانیا، ‫بلکه همه‌جا به طور بین‌المللی. 685 00:39:36,520 --> 00:39:37,680 ‫شب‌بیداری بود. 686 00:39:37,720 --> 00:39:41,160 ‫مراسم‌هایی در کنیسه‌ها... 687 00:39:41,240 --> 00:39:43,440 ‫در سراسر نیم‌کره غربی برگزار می‌شن. 688 00:39:43,880 --> 00:39:46,040 ‫و بالاخره، هفدهم دسامبر، 689 00:39:46,400 --> 00:39:48,240 ‫دولت‌های متفقین ‫اعلامیه‌ای منتشر کردن... 690 00:39:48,320 --> 00:39:50,760 ‫به اسم اعلامیه متفقین در مورد قساوت‌ها. 691 00:39:51,400 --> 00:39:53,520 ‫و با لحن بسیار تندی ‫اعمال نازی‌ها... 692 00:39:53,560 --> 00:39:55,800 ‫و همدست‌هاشون رو محکوم می‌کنن. 693 00:39:56,000 --> 00:39:58,600 ‫از عبارت‌هایی مثل کشتار بی‌رحمانه... 694 00:39:58,680 --> 00:40:00,640 ‫و جنایات شنیع خونین ‫استفاده می‌کنن. 695 00:40:01,800 --> 00:40:03,760 ‫روزولت به ویژه نگرانه، 696 00:40:04,040 --> 00:40:05,760 ‫و چرچیل هم شوکه شده. 697 00:40:06,320 --> 00:40:08,760 ‫اون می‌گه بهترین کاری که ما می‌تونیم... 698 00:40:08,800 --> 00:40:10,680 ‫برای کمک به یهودی‌های اروپا بکنیم... 699 00:40:10,760 --> 00:40:12,840 ‫پیروزی هر چه سریع‌تر جنگه، ‫و ما برای این کار... 700 00:40:12,920 --> 00:40:16,480 ‫باید همه منابع خودمون رو به کار بگیریم. 701 00:40:18,160 --> 00:40:20,520 ‫اون‌ها از رخ دادن این قتل عام‌ها ‫آگاه بودن. 702 00:40:21,040 --> 00:40:22,400 ‫فکر نکنم می‌تونستن تصور کنن... 703 00:40:22,400 --> 00:40:24,000 ‫که نازی‌ها در چه مقیاس بزرگی... 704 00:40:24,120 --> 00:40:26,400 ‫زیرساخت و صنعت بهش اختصاص داده بودن. 705 00:40:26,840 --> 00:40:28,360 ‫به نظرم رهبرها... 706 00:40:28,400 --> 00:40:30,400 ‫عمق فاجعه رو درک نکرده بودن. 707 00:40:33,480 --> 00:40:35,640 ‫سال 1933، ‫نظر تباه هیتلر... 708 00:40:35,680 --> 00:40:38,760 ‫تبعید یهودی‌ها از آلمان بود. 709 00:40:39,240 --> 00:40:42,520 ‫سال ١٩٤٢، اون در شرف کشتار... 710 00:40:42,600 --> 00:40:45,600 ‫همه جمعیت یهودی اروپا است. 711 00:40:53,200 --> 00:40:56,080 ‫بعد از دو سال زندگی مخفیانه، ‫آنه فرانک و خواهرش... 712 00:40:56,160 --> 00:40:58,760 ‫توسط افسرهای پلیس هلندی کشف می‌شن... 713 00:40:59,160 --> 00:41:01,840 ‫و به یک اردوگاه کشتار نازی فرستاده می‌شن. 714 00:41:02,840 --> 00:41:04,600 ‫اون‌ها تنها چند هفته... 715 00:41:05,080 --> 00:41:07,240 ‫قبل از پایان جنگ ‫در اثر تیفوس می‌میرن. 716 00:41:09,040 --> 00:41:12,160 ‫هلین بر از پاریس به آشویتس تبعید می‌شه، 717 00:41:12,200 --> 00:41:14,080 ‫و بعد هم به برگن-بلسن، 718 00:41:14,520 --> 00:41:18,400 ‫و اون هم در آوریل ١٩٤٥، ‫در اثر تیفوس می‌میره. 719 00:41:20,320 --> 00:41:22,520 ‫ایشلاما بر وینر گزارشی... 720 00:41:22,560 --> 00:41:25,320 ‫درباره ون‌های گاز در خلمنو می‌نویسه، 721 00:41:26,800 --> 00:41:28,800 ‫به امید نشان دادن حقیقت به دنیا. 722 00:41:29,480 --> 00:41:32,600 ‫ولی نازی‌ها پیداش می‌کنن ‫و به بلزک تبعید می‌شه، 723 00:41:33,160 --> 00:41:35,200 ‫جایی که در اتاق گاز کشته می‌شه. 724 00:41:37,360 --> 00:41:40,000 ‫مندل یاکوبویچ از بازماندگان آشویتسه، 725 00:41:40,480 --> 00:41:43,240 ‫و بعد از جنگ به ایالت متحده ‫نقل مکان می‌کنه. 726 00:41:44,000 --> 00:41:46,080 ‫اسمش رو به مایک جیکوبز تغییر می‌ده، 727 00:41:46,680 --> 00:41:50,400 ‫و کسب و کار آهن‌پاره ‫در دالاس، تگزاس راه می‌اندازه. 728 00:41:54,160 --> 00:41:56,400 ‫هولوکاست، شوآ، 729 00:41:56,520 --> 00:42:00,000 ‫تا شکست آلمان نازی... 730 00:42:00,080 --> 00:42:03,120 ‫و نابودی کامل رایش سوم ‫ادامه پیدا می‌کنه. 731 00:42:04,640 --> 00:42:08,040 ‫در ١٩٤٢، ‫متفقین نیروهاشون رو گرد هم میارن، 732 00:42:08,120 --> 00:42:12,320 ‫تا حمله‌ای بزرگ به ورماخت ‫در آفریقای شمالی انجام بدن.